Thủ tục cho tặng nhà đất theo quy định pháp luật hiện hành

Thủ tục cho tặng nhà đất là một trong những giao dịch dân sự phổ biến nhưng đòi hỏi người thực hiện phải nắm rõ quy định pháp luật để tránh rủi ro phát sinh. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ thủ tục này theo quy định pháp luật hiện hành.

Những điều cần chuẩn bị khi làm thủ tục cho tặng nhà

Trước khi tiến hành thủ tục cho tặng bất động sản​, người sử dụng đất cần chuẩn bị đầy đủ các điều kiện pháp lý theo quy định của pháp luật đất đai và dân sự. Dưới đây là những điều quan trọng cần chuẩn bị trước khi thực hiện thủ tục.

Có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở

Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở là điều kiện pháp lý bắt buộc khi thực hiện việc cho tặng. Văn bản này chứng minh quyền hợp pháp của người cho tặng đối với nhà đất và là căn cứ để cơ quan công chứng xác lập giao dịch theo đúng quy định pháp luật hiện hành nhằm bảo đảm quyền lợi các bên tham gia giao dịch được pháp luật công nhận đầy đủ.

Trường hợp nhà đất chưa được cấp Giấy chứng nhận hoặc thông tin trên giấy không chính xác, thủ tục cho tặng sẽ không thể thực hiện. Người sử dụng đất cần hoàn thiện hồ sơ cấp hoặc chỉnh lý Giấy chứng nhận trước khi tiến hành công chứng hợp đồng cho tặng theo đúng trình tự pháp luật để bảo đảm thủ tục được thực hiện hợp pháp, đúng quy định và tránh rủi ro.

Nhà đất không có tranh chấp

Nhà đất không có tranh chấp là điều kiện quan trọng nhằm bảo đảm giao dịch cho tặng được pháp luật thừa nhận. Tranh chấp quyền sử dụng đất hoặc quyền sở hữu nhà ở sẽ khiến cơ quan công chứng và đăng ký đất đai từ chối tiếp nhận hồ sơ trong trường hợp này cho đến khi tranh chấp được giải quyết dứt điểm theo quy định của pháp luật hiện hành thì giao dịch mới được phép.

Người cho tặng cần chủ động kiểm tra tình trạng pháp lý của nhà đất trước khi thực hiện giao dịch. Nếu đang phát sinh khiếu nại hoặc tranh chấp, các bên phải giải quyết xong trước khi tiến hành thủ tục cho tặng nhà để tránh rủi ro pháp lý và kéo dài thời gian xử lý hồ sơ đối với thủ tục theo đúng quy định pháp luật hiện hành, bảo đảm quyền lợi các bên.

Không bị kê biên để thi hành án

Nhà đất không bị kê biên để thi hành án là yêu cầu bắt buộc khi thực hiện việc cho tặng. Việc kê biên thể hiện tài sản đang được dùng để bảo đảm nghĩa vụ thi hành án và không được phép thực hiện các giao dịch chuyển quyền trong thủ tục công chứng cho tặng nhà đất​ theo quy định pháp luật nhằm bảo đảm trật tự, an toàn pháp lý cho các bên tham gia giao dịch này.

Trước khi tiến hành cho tặng, người sử dụng đất cần kiểm tra thông tin kê biên tại cơ quan có thẩm quyền. Nếu tài sản đang bị kê biên, việc cho tặng sẽ bị tạm dừng cho đến khi nghĩa vụ thi hành án được giải quyết xong theo quy định của pháp luật hiện hành, nhằm bảo đảm giao dịch được thực hiện hợp pháp, minh bạch và tránh phát sinh tranh chấp sau này cho các bên.

Còn thời hạn sử dụng đất theo quy định pháp luật

Còn thời hạn sử dụng đất theo quy định pháp luật là điều kiện cần thiết khi thực hiện cho tặng. Trường hợp đất đã hết thời hạn sử dụng mà chưa được gia hạn thì người sử dụng đất không được thực hiện các quyền chuyển nhượng, tặng cho theo luật và cần hoàn tất thủ tục gia hạn trước khi tiến hành giao dịch nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp cho bên nhận tặng theo quy định.

Người nhận tặng cho cũng cần lưu ý thời hạn sử dụng đất ghi trên Giấy chứng nhận để tránh rủi ro pháp lý. Việc cho tặng đối với đất sắp hết hạn sử dụng có thể ảnh hưởng đến quyền lợi lâu dài nếu không được gia hạn kịp thời theo quy định pháp luật hiện hành, bảo đảm việc sử dụng đất ổn định, liên tục và phù hợp với quyền lợi của bên nhận tặng về sau.

Hồ sơ công chứng hợp đồng cho tặng bất động sản

Để thực hiện công chứng hợp đồng cho tặng bất động sản, các bên tham gia giao dịch cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo quy định của pháp luật về đất đai và công chứng. 

Hồ sơ bên cho tặng nhà đất

Hồ sơ của bên cho tặng nhà đất nhằm chứng minh quyền sở hữu, quyền sử dụng hợp pháp đối với bất động sản và tình trạng pháp lý của người cho tặng. Các giấy tờ này giúp cơ quan công chứng xác định giao dịch không vi phạm điều kiện chuyển quyền theo quy định của pháp luật, đồng thời đảm bảo hợp đồng được lập hợp lệ và có giá trị pháp lý.

Hồ sơ bên cho tặng nhà đất bao gồm:

• Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất (bản gốc)
• Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân hoặc hộ chiếu còn giá trị sử dụng
• Sổ hộ khẩu
• Giấy đăng ký kết hôn (đối với trường hợp đã kết hôn) hoặc giấy xác nhận tình trạng hôn nhân (đối với trường hợp chưa kết hôn)

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, tổ chức hành nghề công chứng sẽ kiểm tra tính hợp pháp của bất động sản và tư cách chủ thể của bên cho tặng. Trường hợp hồ sơ đầy đủ, hợp lệ, hợp đồng cho tặng sẽ được lập hoặc kiểm tra nội dung theo đúng quy định của pháp luật trước khi các bên ký kết và công chứng.

Hồ sơ bên nhận cho tặng nhà đất

Hồ sơ của bên nhận cho tặng nhà đất được sử dụng để xác định tư cách cá nhân, quan hệ pháp lý giữa các bên trong giao dịch và làm căn cứ thực hiện các thủ tục đăng ký biến động sau công chứng. Việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ giúp quá trình công chứng và sang tên quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở diễn ra thuận lợi, đúng trình tự.

Hồ sơ bên nhận cho tặng nhà đất bao gồm:

• Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân hoặc hộ chiếu còn giá trị sử dụng
• Sổ hộ khẩu
• Giấy đăng ký kết hôn (trường hợp nhận cho tặng chung vợ chồng)
• Giấy khai sinh (trường hợp cho tặng giữa cha mẹ và con để xác định quan hệ theo quy định)

Sau khi hợp đồng cho tặng được công chứng, bên nhận cho tặng có trách nhiệm thực hiện thủ tục đăng ký biến động tại Văn phòng đăng ký đất đai theo quy định. Chỉ sau khi hoàn tất việc đăng ký, quyền sử dụng đất và quyền sở hữu nhà ở mới chính thức được chuyển sang cho bên nhận cho tặng theo pháp luật.

Quy trình thực hiện thủ tục cho tặng nhà đất

Để thực hiện thủ tục cho tặng nhà đất đúng quy định pháp luật, các bên cần tuân thủ đầy đủ trình tự. Dưới đây là các bước cụ thể giúp bạn dễ dàng thực hiện thủ tục cho tặng nhà đất một cách hợp pháp và thuận lợi.

Bước 1: Chuẩn bị điều kiện và hồ sơ cho tặng nhà đất

Trước khi thực hiện thủ tục cho tặng nhà đất, các bên cần kiểm tra đầy đủ điều kiện pháp lý của bất động sản và chủ thể tham gia giao dịch. Nhà đất phải có Giấy chứng nhận hợp pháp, không có tranh chấp, không bị kê biên để thi hành án và còn thời hạn sử dụng theo quy định.

Cách thực hiện:

• Kiểm tra tình trạng pháp lý của Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở
• Xác định nhà đất không thuộc diện tranh chấp, khiếu nại
• Chuẩn bị đầy đủ giấy tờ nhân thân của bên cho tặng và bên nhận cho tặng
• Rà soát tình trạng hôn nhân để xác định quyền định đoạt tài sản chung hay riêng

Sau khi đáp ứng đầy đủ điều kiện và chuẩn bị xong hồ sơ cần thiết, các bên có thể chuyển sang bước tiếp theo trong thủ tục cho tặng nhà đất. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng ở giai đoạn này giúp quá trình công chứng và đăng ký sang tên diễn ra thuận lợi, đúng trình tự pháp luật và hạn chế việc phải bổ sung, chỉnh sửa hồ sơ nhiều lần.

Tìm hiểu ngay: Dịch vụ thiết kế website bất động sản uy tín và thu hút khách hàng

Bước 2: Công chứng hoặc chứng thực hợp đồng cho tặng nhà đất

Hợp đồng cho tặng nhà đất bắt buộc phải được công chứng tại tổ chức hành nghề công chứng hoặc chứng thực tại Ủy ban nhân dân cấp xã theo quy định pháp luật. Đây là bước quan trọng nhằm đảm bảo tính pháp lý của giao dịch và là căn cứ để thực hiện các thủ tục đăng ký biến động sau này. 

Cách thực hiện:

• Nộp hồ sơ tại văn phòng công chứng nơi có bất động sản
• Công chứng viên kiểm tra giấy tờ và tư cách pháp lý của các bên
• Soạn thảo hoặc kiểm tra nội dung hợp đồng cho tặng
• Các bên đọc lại, ký hợp đồng và công chứng theo quy định

Sau khi hợp đồng được công chứng hoặc chứng thực hợp lệ, các bên sẽ nhận lại hợp đồng cho tặng nhà đất đã được xác nhận. Đây là căn cứ pháp lý bắt buộc để tiếp tục thực hiện các bước trong thủ tục tặng cho nhà đất, đặc biệt là việc nộp hồ sơ sang tên tại cơ quan đăng ký đất đai theo đúng quy định.

Bước 3: Nộp hồ sơ sang tên tại Văn phòng đăng ký đất đai

Sau khi hoàn tất công chứng hợp đồng, bên nhận cho tặng cần nộp hồ sơ đăng ký biến động tại Văn phòng đăng ký đất đai nơi có nhà đất. Đây là bước nhằm ghi nhận sự thay đổi về chủ sử dụng đất, chủ sở hữu nhà ở trên Giấy chứng nhận. 

Cách thực hiện:

• Chuẩn bị hồ sơ sang tên theo quy định
• Nộp hồ sơ tại Văn phòng đăng ký đất đai hoặc UBND cấp xã (nếu được ủy quyền tiếp nhận)
• Nhận phiếu tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả kết quả
• Theo dõi quá trình xử lý hồ sơ theo thông báo của cơ quan tiếp nhận

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, cơ quan đăng ký đất đai sẽ kiểm tra tính hợp lệ và thực hiện các thủ tục chuyên môn theo quy định. Trường hợp hồ sơ đầy đủ, hợp lệ, người nhận cho tặng sẽ được hướng dẫn thực hiện nghĩa vụ tài chính và chờ kết quả giải quyết trong thời hạn luật định của thủ tục cho tặng nhà đất.

Xem thêm: Dịch vụ SEO bất động sản uy tín và hiệu quả

Bước 4: Thực hiện nghĩa vụ tài chính (nếu có)

Trong quá trình giải quyết hồ sơ sang tên, cơ quan đăng ký đất đai sẽ chuyển thông tin sang cơ quan thuế để xác định nghĩa vụ tài chính. Tùy từng trường hợp cụ thể, người nhận cho tặng có thể phải nộp thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ hoặc được miễn theo quy định pháp luật. 

Cách thực hiện:

• Nhận thông báo thuế, lệ phí từ cơ quan thuế
• Kiểm tra các khoản phải nộp hoặc được miễn
• Nộp tiền đúng thời hạn theo thông báo
• Lưu giữ chứng từ nộp tiền để hoàn thiện hồ sơ

Sau khi hoàn thành nghĩa vụ tài chính theo thông báo, người nhận cho tặng cần nộp lại chứng từ cho cơ quan đăng ký đất đai. Đây là căn cứ để tiếp tục xử lý hồ sơ và tiến hành các bước cuối cùng trong thủ tục cho tặng nhà đất theo đúng quy định pháp luật hiện hành.

Bước 5: Nhận Giấy chứng nhận đã sang tên

Khi hoàn tất các bước công chứng, đăng ký biến động và nghĩa vụ tài chính, cơ quan đăng ký đất đai sẽ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở mang tên người nhận cho tặng. Đây là bước cuối cùng xác lập đầy đủ quyền và lợi ích hợp pháp của bên nhận cho tặng đối với nhà đất theo quy định pháp luật.

Cách thực hiện:

• Nhận thông báo trả kết quả từ cơ quan đăng ký đất đai
• Đến nhận Giấy chứng nhận theo lịch hẹn
• Kiểm tra kỹ thông tin người sử dụng đất, thửa đất, tài sản gắn liền với đất
• Lưu giữ Giấy chứng nhận theo quy định

Sau khi nhận Giấy chứng nhận đã sang tên, thủ tục cho tặng nhà đất được xem là hoàn tất. Từ thời điểm này, bên nhận cho tặng chính thức trở thành người sử dụng đất, chủ sở hữu nhà ở hợp pháp và có đầy đủ quyền, nghĩa vụ theo quy định của pháp luật về đất đai và nhà ở.

Nhìn chung, thủ tục cho tặng nhà đất cần được thực hiện đúng điều kiện pháp lý, đúng trình tự và đúng cơ quan có thẩm quyền để đảm bảo giá trị pháp lý của giao dịch. Maxweb tin rằng, việc nắm rõ điều kiện, hồ sơ và quy trình thực hiện thủ tục sẽ giúp các bên chủ động hơn trong quá trình giao dịch, hạn chế tối đa rủi ro pháp lý phát sinh.